مشاوره حقوقی تلفنی

آیا اخذ رضایتنامه از بیمار قبل از عمل جراحی رافع مسئولیت پزشک می باشد؟

پزشک و بیمار

در گذشته زمانیکه بیمار به مراکز درمانی و بیمارستان ها مراجعه می کرد چنان چه نیاز به عمل جراحی داشت رضایتنامه ای در اختیار بیمار و یا بستگان درجه 1 وی قرارداد می شد که می بایستی امضا شده تا پزشک اقدام به عمل جراحی می کرد.

بیمار یا بستگان درجه 1 وی بدون بدون این که اطلاعی از حق و حقوق خود در طی فرایند درمان داشته باشند با امضای رضایتنامه فکر می کردند که تمام اختیار درمان خود را به پزشک داده و چنانچه از بابت این عمل جراحی صدمه ای ببیند کسی مسئولیتی ندارد و این طرز تفکر ناشی از عدم اطلاع از حقوق خود بود در حالی که چنین نبود بلکه بیمار دارای حق تصمیم گیری می باشد و با امضای رضایتنامه به پزشک اجازه می داد که نسبت به درمان وی با انجام عمل جراحی و یا تجویز دارو های خاص و با رعایت موازین علمی و تخصصی اقدام کند.

البته این فرم در کشور های دیگر نیز وجود دارد اما در قالب رضایتنامه نیست بلکه در این فرم اطلاعات لازم در خصوص نوع بیماری و نحوه عمل جراحی و درمان وی همچنین میزان و نوع صدمات احتمالی ناشی از عمل جراحی را به بیمار و خانواده وی ارائه می دهد.

در سال های گذشته استفاده از فرم رضایتنامه مشکلات عدیده ای را برای کادر درمانی و دادسرا و هیات های بدوی و تجدید نظر و کمیسیون های مربوطه و همچنین پزشکی قانونی از بابت تشکیل پرونده های مختلف ایجاد کرده بود تا اینکه مسئولین قضایی و پزشکی قانونی –وزارت بهداشت و درمان و نظام پزشکی با تشکیل جلسات متعدد و با همفکری و اخذ نظرات متخصصین امر جهت تهیه یک فرم واحد و مشترک به توافق رسیدند این فرم شامل ارائه نحوه درمان و اقدامات گروه پزشکی و همچنین برائت نامه ای می باشد،اما آیا امضا این فرم و برائت نامه رافع مسئولیت پزشک وکادر درمانی می باشد؟

در پاسخ باید گفت خیر،زیرا رضایت نامه اجازه شروع درمان بوده و برائت نامه زمانی کاربرد خواهد داشت که پزشک مرتکب قصور نشده باشد ولی چنانچه مرتکب قصور و بی مبالاتی شده باشد و به بیمار خسارتی وارد شود این برائت نامه هم نمیتواند به پزشک کمک نماید. اما این شبهه به وجود آمده است که امضای این فرم و رضایتنامه به معنی سلب تمام حق و حقوق بیمار است.

قانونگذار در ماده 495 قانون مجازات اسلامی آورده است که :

«هر گاه پزشک در معالجاتی که انجام می دهد موجب تلف یا صدمات بدنی گردد ضامن دیه است مگر آنکه عمل او مطابق مقررات پزشکی و موازین فنی باشد یا اینکه قبل از معالجه برائت گرفته باشد و مرتکب تقصیر هم نشود و ...»

به عبارت دیگر پزشک قبل از عمل جراحی و یا شروع به معالجه بیمار چنانچه رضایتنامه هم اخذ کرده باشد و بیمار فوت یا صدمه به هر نحوی گردد در صورتی از پرداخت دیه معاف حواهد بود که اعمال وی مطابق مقررات پزشکی و موازین قانونی (عمل های مشروع)و علمی بوده باشد در غیر این صورت ضامن پرداخت دیه مقررقانونی خواهد بود. چنانچه در تبصره 1 ذیل ماده فوق نیز به این مسئله تاکید شده است که:

«در صورت عدم قصور و یا تقصیر پزشک در علم و عمل ، برای وی ضمان وجود ندارد هر چند برائت اخذ نکرده باشد .»

و در ماده 496 قانون مجازات اسلامی نیز تاکید شده است:

«پزشک در معالجاتی که دستور انجام آن را به مریض یا پرستار و مانند آن صادر می نماید در صورت تلف یا صدمه بدنی ضامن است مگر آنکه مطابق ماده 495 عمل نماید.»

و در تبصره 1 ذیل ماده 496 تاکید شده است که :

«در موارد مذبور هرگاه مریض یا پرستار بداند که دستور اشتباه است و موجب صدمه و تلف می شود و با وجود این به دستور عمل کند پزشک ضامن نیست بلکه صدمه و خسارت مستند به خود مریض یا پرستار است.»

در هر حال پایه  اساس مسئولیت پزشک در وارد شدن خسارت به بیمار ، ارتکاب قصور و تقصیر در انجام وظیفه می باشد .»

مشاوره حقوقی تلفنی - اسداله صداقت
درباره نویسنده

اسداله صداقت وکیل پایه یک دادگستری و مشاوره حقوقی قوه قضائیه و مدیر عامل موسسه حقوقی عدالت گستران صداقت به شماره پروانه وکالت 1017 ، دارای 35 سال سابقه در حوزه های مختلف حقوقی اعم از خانواده، حوزه چک، سفته، کار و کارگر، تامین اجتماعی، اموال منقول و غیر منقول(ملکی)، کیفری، فضای مجازی و دیوان عدالت اداری می باشد.

جهت دریافت مشاوره حقوقی کلیک کنید
ارسال دیدگاه خود:
  • نظر خود را فارسی بنویسید.

  • نظرات خلاف قانون و با مضامین توهین، تهمت و ناسزا به مقامات ایران و ادیان و ... حذف می‏شوند.

شورای حل اختلاف
شکایت از اعضای شورای حل اختلاف - تخلفات اعضاء و کارکنان شورای حل اختلاف در ماده 35 قانون احصاء و مشخص شده است و تخلفات مذکور با توجه به ماده 33 قانون، در هیئت رسیدگی به تخلفات اعضاء و کارکنان شور
حیوان خانگی
 نگهداری حیوان خانگی از قبیل سگ ، گربه ، قناری ، مرغ عشق ، طوطی و غیره در قسمت های اختصاصی آپارتمان و ساختمان در 2 صورت اشکالی ندارد: یک - عدم مزاحمت برای ساکنین دو - عدم ایجاد بیماری با ت
رستوران
 در بعضی مواقع مردم از حقوق واقعی خودشان مطلع نیستند و همین امر باعث سو استفاده دیگران می شود. ماده 16 قانون نظام صنفی تاکید دارد که " صاحبان اماکن عمومی به تشخیص مجمع امور صنفی و تصویب کمیسیون
آپارتمان
           با توجه به مشکلاتی که مردم در مجتمع های مسکونی با آن مواجه شدند ضرورت تصویب قانون مربوط به آپارتمان نشینی را موجب گردید. در ایران قانون تمل
چک
چک بلامحل یا بی محل چکی است که صادرکننده آن پول یا اعتبار نزد بانک مربوطه نداشته باشد اگر پس از تاریخ صدور چک وجه آن را بردارد یا کم‌تر از مبلغ چک محل داشته باشد آن چک بلامحل به شمار می‌رود.
این حق متعلق به ناشر یا پدید آورنده یک اثر، به فرد تعلق می گیرد که تقریباً همان حق مؤلف است و شامل نشر – تکثیر و الگو برداری می شود این حق تا زمانیکه اختصاصی است متعلق به دارنده حق می باشد و پس
شورای نگهبان
 یکی از مهمترین نهادهای حکومتی در نظام مقدس جمهوری اسلامی که وظیفه حفاظت از قانون اساسی را دارد نهاد شورای نگهبان است. در اکثر کشورها این نهاد به نوع و اسامی دیگری وجود دارد، مانند: دادگاه قانون

مشاوره حقوقی