مشاوره حقوقی تلفنی

تنفیذ و تحلیف ریاست جمهوری

تنفیذ  ریاست جمهوری

پس از انجام انتخابات ریاست جمهوری و تعیین رئیس جمهور توسط مردم و تایید صحت انتخابات توسط شورای نگهبان ، با توجه به بند 9 اصل 110 قانون اساسی ، حکم ریاست جمهوری می بایستی به وسیله رهبر تنفیذ شود . این تنفیذ از وظایف و اختیارات رهبری بوده و جنبه تشریفاتی و صوری ندارد و تا زمانی که این تنفیذ صورت نگیرد رئیس جمهور قانونا رئیس قوه مجریه نخواهد بود و امضا رهبر ، تایید و دادن مشروعیت به انتخاب مردم می باشد.

بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی (ره) در خصوص تنفیذ ریاست جمهوری توسط ولایت فقیه فرمودند که " این تنفیذ تا زمانی اعتبار دارد که اعمال رئیس جمهور بر طبق موازین اسلامی باشد " .

همچنین امام خمینی در تنفیذ حکم اولین ریاست جمهوری اسلامی نیز فرمودند : " بر اساس آنکه مشروعیت ریاست جمهوری باید با نصب فقیه جامع الشرایط باشد اینجانب به موجب این حکم رای ملت را تنفیذ و ایشان را به این سمت منصوب نمودم"

بدین ترتیب با تنفیذ حکم ریاست جمهوری توسط ولایت فقیه ، رهبری نقش نظارتی تا پایان دوره ریاست جمهوری داشته و در صورت محرز شدن تخلف ریاست جمهوری اسلامی ایران طبق بند 2 اصل 89 قانون اساسی نمایندگان مجلس به عدم کفایت سیاسی رئیس جمهور و یا صدور حکم تخلف قضایی وی توسط قوه قضائیه ، رئیس جمهور فاقد اعتبار و مشروعیت خواهد شد .بدین ترتیب با حکم رهبری از مقام خود عزل خواهد شد.

در بند 2 اصل 89 قانون اساسی آمده است :

"در صورتی که حداقل 1/3 از نمایندگان مجلس شورای اسلامی ، رئیس جمهور را در مقام اجرای وظایف مدیریت قوه مجریه و اداره امور اجرایی کشور مورد استیضاح قرار دهند رئیس جمهور باید ظرف یک ماه پس از طرح آن در مجلس حاضر شود و در خصوص مسائل مطرح شده توضیحات کافی بدهد . در صورتی که پس از بیانات نمایندگان موافق و مخالف و پاسخ رئیس جمهور اکثریت 2/3 کل نمایندگان به عدم کفایت رئیس جمهور رای دهند مراتب جهت اجرای بند 10 اصل 110 به اطلاع مقام رهبری می رسد" و در بند 10 اصل 110 قانون اساسی نیز آمده است:

"عزل رئیس جمهور با در نظر گرفتن مصالح کشور پس از حکم دیوان عالی کشور به تخلف وی از قانون یا رای مجلس شورای اسلامی به عدم کفایت سیاسی وی بر اساس اصل 89  صورت می گیرد "

تحلیف ریاست جمهوری

اما پس از تنفیذ حکم ریاست جمهوری توسط رهبری با توجه به اصل 121 قانون اساسی رئیس جمهور در مراسم تحلیف که با حضور ریاست قوه قضائیه و اعضای شورای نگهبان تشکیل می شود ، در مجلس شورای اسلامی حاضر و سوگند خورده و سوگند نامه را امضا می کند.

اصل 121 قانون اساسی : " رئیس جمهور در مجلس شورای اسلامی در جلسه ای که با حضور رئیس قوه قضائیه و اعضای شورای نگهبان تشکیل می شود به ترتیب زیر سوگند یاد می کند و سوگند نامه را امضا می نماید ...."

و پس از انجام مراسم تحلیف ، رئیس جمهور به مدت 2 هفته فرصت دارد که وزرای پیشنهادی خود را به مجلس معرفی نماید.

تاریخچه تنفیذ حکم ریاست جمهوری در ایران

1-اولین مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری در تاریخ  1358/11/15 مربوط به تنفیذ حکم ریاست جمهوری ابوالحسن بنی صدر توسط بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت و تنها رئیس جمهوری بود که به علت عدم کفایت سیاسی توسط مجلس شورای اسلامی بر کنار شد.

2-تنفیذ حکم ریاست جمهوری شهید محمد علی رجایی در تاریخ  1360/05/11 صورت گرفت ، شهید محمد علی رجایی تنها رئیس جمهوری بود که ترور شد و به مقام رفیع شهادت رسید .

3-حضرت امام خمینی (ره) در تاریخ  1360/07/17حکم ریاست جمهوری آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب را تنفیذ و در تاریخ 1364/06/12  برای بار دوم حکم ایشان را تنفیذ نمودند.

پس از رحلت امام خمینی (ره) آیت الله خامنه ای توسط مجلس خبرگان رهبری به عنوان رهبر انقلاب انتخاب و دوره ریاست جمهوری را پیش از پایان دوره واگذار نمودند.پس از آن انقلاب اسلامی 4 رئیس جمهور به خود دیده است که به ترتیب عبارتند از :

4-مرحوم علی اکبر هاشمی رفسنجانی که که در 1368/05/12 حکم ریاست جمهوری وی توسط رهبر انقلاب تنفیذ و در تاریخ 1372/05/05 برای بار دوم حکم ریاست جمهوری وی تنفیذ گردید.

5-رهبر انقلاب در تاریخ 1376/05/12 و 1380/05/12 احکام ریاست جمهوری سید محمد خاتمی را را تنفیذ نمودند.

6-سپس در تاریخ 1384/05/12 حکم ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد توسط حضرت آیت الله خامنه ای تنفیذ و برای بار دوم حکم ریاست جمهوری نامبرده را در تاریخ 1388/05/12 تنفیذ نمودند.

7-در تاریخ 1392/05/12 اولین تنفیذ حکم ریاست جمهوری حسن روحانی توسط رهبر انقلاب صورت گرفت و پس از انتخاب مجدد وی ، در تاریخ 1396/05/12 دومین تنفیذ حکم ریاست جمهوری وی توسط رهبر معظم انقلاب انجام گرفت.

مشاوره حقوقی تلفنی - اسداله صداقت
درباره نویسنده

اسداله صداقت وکیل پایه یک دادگستری و مشاوره حقوقی قوه قضائیه و مدیر عامل موسسه حقوقی عدالت گستران صداقت به شماره پروانه وکالت 1017 ، دارای 35 سال سابقه در حوزه های مختلف حقوقی اعم از خانواده، حوزه چک، سفته، کار و کارگر، تامین اجتماعی، اموال منقول و غیر منقول(ملکی)، کیفری، فضای مجازی و دیوان عدالت اداری می باشد.

جهت دریافت مشاوره حقوقی کلیک کنید
ارسال دیدگاه خود:
  • نظر خود را فارسی بنویسید.

  • نظرات خلاف قانون و با مضامین توهین، تهمت و ناسزا به مقامات ایران و ادیان و ... حذف می‏شوند.

قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
بسم الله الرحمن الرحیم لقد ارسلنا رسلنا بالبینات و انزلنا معهم الکتاب و المیزان لیقوم الناس بالقسط ‎‎‎‎‎‎ مقدمه قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مبین نهادهای فرهنگی، اجتماعی

مشاوره حقوقی